Author: Aphrael Spindloe

Cadwch y Dyddiad – Dathlu hawliau dynol trwy’r celfyddydau

“An emotional roller coaster of an event,”

Dyna sut y disgrifiwyd y digwyddiad dramatig yn y Deml Heddwch ar 18 Mai, mewn partneriaeth â Josef Herman Arts Foundation.  Roedd perfformiad Dragon Hearts and Dragon Souls, trwy gerddoriaeth a dawns, oedd yn darlunio erledigaeth rymus pobl ag anableddau dysgu o dan y gyfundrefn Natsïaidd, wedi dod â dagrau i lygaid llawer. Perfformiodd The Oasis Choir and Drummers, sy’n cynnwys perfformwyr o’r gymuned leol a cheiswyr lloches, ganeuon a oedd wedi cael eu hysgrifennu gan aelodau – rhai yn hiraethus, rhai i godi’r ysbryd.  Cafwyd perfformiad gwych gan Oscar Castellino (gyda Gareth Llyr Simon) o gynhyrchiad o Dymor Rhyddid Opera Cenedlaethol Cymru, sydd i ddod.  Mae WCIA yn falch o fod yn gweithio mewn partneriaeth â chwmni Opera Cenedlaethol Cymru yn rhai o’r digwyddiadau sy’n gysylltiedig â’r cynyrchiadau opera yn y Tymor Rhyddid, felly galwch draw.

Adroddodd ffoaduriaid o Iran, Syria, Congo a Camerŵn straeon emosiynol am golli hawliau dynol trwy erledigaeth oherwydd eu hiaith, safbwyntiau gwleidyddol neu oherwydd iddynt fentro siarad allan.  Rhoddodd y bardd o Gaerdydd, Ali Goolyad, arddangosiad hyfryd o’r rheswm pam y gelwir Somalia yn wlad y beirdd, trwy berfformio rhywfaint o’i waith ei hun.

Cafodd y cyfranogwyr ginio blasus a noddwyd yn hael gan Unite. Cafodd pawb gyfle i feddwl am sut y gallant ymuno â’r ymgyrchu i ddiogelu hawliau dynol trwy gyfrwng prosiect Creu Newid rhyngweithiol dan arweiniad Jane Harries o WCIA.

Cafodd Josef Herman, artist a ffoadur Iddewig o wlad Pwyl, hyd i gartref ac ysbrydoliaeth yn Ystradgynlais. Dangoswyd ffilm gan blant ysgol lleol, yn darlunio ei stori emosiynol am golled ac am ddod o hyd i gartref newydd. Siaradodd ei fab, David Herman, yn bwerus am y pwysigrwydd o barhau i gefnogi hawliau dynol.

Canu cymunedol oedd y diweddglo cerddorol, dan arweiniad Frankie Armstrong, a sesiwn drymio torfol. “Roedd yn ddiwrnod bythgofiadwy.  Fe wnaethom ddiweddu ar nodyn uchel o obaith, yn adlewyrchu neges allweddol un o ganeuon y ceiswyr lloches: ‘ Never Give Up ‘. “

Yr “effaith gynyddol”: gweithredu cymdeithasol a’r cwricwlwm newydd

Mae ein Prif Weithredwr Susie-Ventris-Field wedi ysgrifennu erthygl ar y cwricwlwm newydd yng Nghymru sy’n rhoi ffocws ar sut y gall gweithredu cymdeithasol helpu i wireddu uchelgeisiau’r cwricwlwm ysgol newydd. Gellir gweld hyn drwy gymryd rhan mewn cynlluniau dinasyddiaeth fyd-eang fel ysgolion heddwch, gwneuthurwyr newid, eco-ysgolion, ysgolion sy’n parchu hawliau, a chymryd rhan mewn partneriaethau rhyngwladol.
Os ydych am gael gwybod mwy gellir dod o hyd i’r erthygl yma

GLOBAL CLIMATE STRIKE: Students are skipping school to save their future

By Morgane Dirion 

Disclaimer: The blogs on this site are written by our volunteers and guest writers. They do not reflect the views of the WCIA. We hope that sharing a range of views will encourage discussion and debate. Please get in touch if you wish to contribute a blog. Blogs are published in the language the volunteer has chosen to write in (whether that is Welsh or English) and we welcome submissions in both languages. 

 

GLOBAL CLIMATE STRIKE: STUDENTS ARE SKIPPING SCHOOL TO SAVE THEIR FUTURE 

What we stand for is what we stand on, read their signs. When 300 000 German students, 10 000 Londoners, 150 000 Montrealians or thousands in Chile, Colombia, Croatia and South Africa marched down their streets on 15th March to protest against the inaction of their governments regarding the current climate crisis, it was clear they were standing up.

It was clear that the 1.4 million young people that skipped school in the 123 countries were united to make sure that, as the kids were shouting, our future won’t burn. They decided to make a change. They were not ready to give up on their future and they proved it by managing to form one of the largest environmental protests in history.Image by Robert Melen 

“The climate strike is a wake-up call to our own generation. And it is the start of a network that will solve the greatest challenge in human history,” reads the Climate Strike Facebook page. And that is the goal of the movement, inspired by the 16 year old Swedish activist Greta Thunberg, who first skipped school in August 2018 to strike in front of the Swedish Parliament building. Yesterday she was a student skipping school every Friday, today she is nominated for the Nobel Peace Prize. Thunberg is the face of this new Green Revolution we are witnessing today.

This Earth Strike, as the 15th March protest was called, already took place on 15th February when, for instance, more than 10 000 students across the UK went on strike. Hoping another action a month later would make the movement grow and reach out even more globally, they decided to repeat the experience on 15 March. And it worked. In Wales, for instance, only Cardiff went on strike in February. In the March protest, other cities decided to follow its lead such as Aberystwyth and Swansea.

In the UK, Fridays4Future became the Youth Strike 4 Climate, hosted by UK Student Climate Network. This is a student-led organization for those under 18 funded only by donors and volunteers. The demands are as follows :

  • That the government act on the climate emergency,
  • Reform national curricula to make the ecological crisis an educational priority
  • To communicate on the severity of crisis and the necessity to act now and finally
  • Lower the voting age to 16.

A third march is planned on 12th April. If you want to make a difference, find out more about the event on facebook here and make sure to bring your sign and march down your streets this friday!

 

Featured image of ‘This turtle against climate change – Melbourne rally for Climate Action’ by Takver: https://bit.ly/2FXQpos

Maint Cymru yn lansio rhaglen ysgolion newydd, fwy ar newid yn yr hinsawdd: MockCOP, mewn partneriaeth â WCIA

bleser gan Maint Cymru a WCIA gyhoeddi y byddant yn ehangu eu rhaglen MockCOP eleni. Bydd digwyddiadau yn cael eu cynnal ar draws Cymru, ac yn dod i ben gyda digwyddiad terfynol yn y Senedd yng Nghaerdydd ym mis Tachwedd 2019.

Mae’r cyfle i ehangu’r rhaglen wedi bod yn bosibl drwy gymorth caredig ScottishPower Foundation.

Beth ydy MockCOP?
Mae Maint Cymru a WCIA wedi bod yn rhedeg MockCOP ers 2015. Digwyddiad ydy MockCOP sy’n cael ei fodelu ar Gynhadledd y Pleidiau (COP) y Cenhedloedd Unedig, lle mae cynrychiolwyr o bob gwlad yn cyfarfod i drafod cynigion i fynd i’r afael â newid yn yr hinsawdd. Mae grwpiau o dri o fyfyrwyr rhwng 14-18 oed o bob rhan o Gymru yn cael gwlad i’w chynrychioli. Maen nhw’n ymchwilio ac yn paratoi eu safbwynt ac yna, yn cynrychioli’r wlad a ddyrannwyd iddynt drwy gyflwyno eu hachos, gyda’r nod o ddod i gytundeb â’r gwledydd eraill. Yn 2018, dyfarnwyd Canmoliaeth Uchel i’r rhaglen yng Ngwobrau Academi Cynaliadwy Cymru.

Sut mae’r rhaglen yn ehangu?
Yn y gorffennol, dim ond un digwyddiad sydd wedi cael ei gynnal bob blwyddyn, yng Nghaerdydd. Nawr, diolch i gefnogaeth ScottishPower Foundation, bydd sawl digwyddiad MockCOP rhanbarthol yn cael eu cynnal ar draws Cymru, a fydd yn diweddu gyda digwyddiad terfynol yn y Siambr Drafod yng Nghynulliad Cenedlaethol Cymru yng Nghaerdydd.

“Rydym yn falch iawn o fod yn rhedeg fersiwn llawer mwy o’n rhaglen MockCOP eleni mewn partneriaeth â WCIA a chyda chymorth caredig ScottishPower Foundation. Mae’r rhaglen yn rhoi cyfle i bobl ifanc gamu i esgidiau gwledydd eraill, i feddwl am newid yn yr hinsawdd o sawl persbectif, ac i ddatblygu eu sgiliau siarad a dadlau cyhoeddus. “meddai Elspeth Jones, Cyfarwyddwr Maint Cymru.

Fel rhan o’r rhaglen, bydd Maint Cymru yn ceisio datblygu a chefnogi hyrwyddwyr ifanc newid yn yr hinsawdd ar draws Cymru.

Meddai Ann McKechin, Ymddiriedolwr a Swyddog Gweithredol ScottishPower Foundation: “Mae’r genhedlaeth nesaf yn arwain y frwydr yn erbyn newid yn yr hinsawdd ar draws ein gwlad. Dyna pam mae ScottishPower Foundation yn falch o gefnogi’r rhaglen gyffrous hon sy’n dod â phobl ifanc at ei gilydd o bob rhan o Gymru, i drafod sut i ymateb i’r heriau a fydd yn effeithio ar eu dyfodol ac ar yr un pryd, deall gwahanol safbwyntiau o bedwar ban byd.”


Sut gall ysgolion gymryd rhan?
Bydd y digwyddiadau rhanbarthol yn rhedeg ym mis Gorffennaf a mis Medi 2019. Cliciwch yma i weld y rhestr o ddyddiadau a digwyddiadau ac i gofrestru eich ysgolion. Bydd mwy o ddyddiadau rhanbarthol yn cael eu cyhoeddi. Bydd y rownd derfynol yn cael ei chynnal yng Nghaerdydd ym mis Tachwedd. Rydym yn gobeithio gweithio gydag 80 o ysgolion uwchradd, a bydd bron i 250 o ddisgyblion yn cymryd rhan yn y rhaglen eleni. Mae pob digwyddiad am ddim.

Meddai Prif Swyddog Gweithredol WCIA, Susie Ventris-Field: “Mae MockCOP yn gyfle gwych, sy’n meithrin sgiliau, gwybodaeth a hyder dysgwyr fel eu bod yn gallu gweithredu ar y pwnc hollbwysig o newid yn yr hinsawdd, ac mae’r cyllid hwn yn golygu y gallwn gyrraedd mwy o bobl ifanc ar draws Cymru. Yn ogystal â chydweddu’n wych â’r cwricwlwm newydd o ran datblygu dinasyddion gwybodus moesegol, mae’n amserol iawn hefyd wrth i bobl ifanc streicio i berswadio ein harweinwyr i fynd i’r afael â newid yn yr hinsawdd. “

 

Cymru yn y Byd

Mewn digwyddiad prysur a gynhaliwyd gan WCIA a Chanolfan Llywodraethiant Cymru yn y Deml Heddwch ar 27 Mawrth, ymunodd Eluned Morgan, Gweinidog Cysylltiadau Rhyngwladol a’r Iaith Gymraeg, â phanel o arbenigwyr i drafod y posibiliadau i Gymru ar y llwyfan rhyngwladol yn y dyfodol.  Yn ei sylwadau agoriadol, dywedodd Prif Swyddog Gweithredol WCIA, Susie Ventris-Field, “Er bod gennym banel o arbenigwyr, mae un peth yn sicr, does neb yn gwybod beth fydd canlyniad y sefyllfa wleidyddol bresennol. Ond mae gweledigaeth WCIA o geisio cael pawb i gyfrannu at greu byd mwy teg a heddychlon yn bwysicach nag erioed.”

Roedd y panelwyr yn cynnwys

Dr Christopher Huggins, darlithydd Gwleidyddiaeth, Prifysgol Suffolk

Dr Rachel Minto, Canolfan Llywodraethiant Cymru, Prifysgol Caerdydd

Yr Athro Kevin Morgan, Athro Llywodraethu a Datblygu, Prifysgol Caerdydd

Dr Elin Royles, darlithydd Gwleidyddiaeth, Prifysgol Aberystwyth

Roedd graddau amrywiol o besimistiaeth wrth i’r panelwyr amlinellu’r heriau y bydd Llywodraeth Cymru a’r trydydd sector yn eu hwynebu wrth geisio cael mynediad i rwydweithiau a sefydliadau y gellir cael mynediad iddynt drwy’r UE ar hyn o bryd. Dywedodd yr Athro Morgan wrth rai o’r rhwydweithiau a’r sefydliadau allweddol yn Ewrop y bydd yn hanfodol bod y DU yn “talu i chwarae” yn y dyfodol.  Byddai hyn yn galluogi cydweithrediad rhyngwladol parhaus a mynediad at gyfleoedd ar gyfer ymchwil, astudio a busnes. Tynnodd Dr Minto sylw at y problemau’n ymwneud â diffyg adnoddau a fydd yn y dyfodol, yn llesteirio cyfranogiad rhyngwladol cymdeithas sifil Cymru. Yn ôl Dr Royles, bydd yn rhaid i Gymru ddefnyddio mwy o’i phŵer “meddal” trwy gyfrwng chwaraeon, diwylliant a chelf i gael dylanwad yn y byd. Ategwyd hyn gan y Gweinidog, gan iddi hithau hefyd dynnu sylw at rai o’r enghreifftiau lle mae Cymru yn gwneud gwaith arloesol, fel Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol, a allai gael ei rhannu’n fyd-eang. Dywedodd y Gweinidog bod trafodaethau Brexit wedi achosi difrod enfawr i enw da’r DU yn rhyngwladol ymhlith ein cynghreiriaid a’n cymdogion agosaf, ac y bydd yn cymryd degawdau i’w atgyweirio. Ymatebodd Syr Emyr Parry-Jones (Cyn Gynrychiolydd Parhaol y DU i’r Cenhedloedd Unedig) i’r panelwyr, yn annog Llywodraeth Cymru i beidio â dibynnu ar lywodraeth y DU i siarad dros Gymru (neu rannau datganoledig eraill o’r DU) oherwydd bod y cyfathrebu yn dibynnu ar gysylltiadau personol â gweinidogion San Steffan, yn hytrach nag offerynnau statudol. Fel enghraifft o bryder y Cymry am faterion byd-eang, casglwyd £180 ar gyfer apêl y Pwyllgor Argyfwng Trychinebau ar gyfer dioddefwyr Seiclon Idai.